بسیاری از والدین تصور میکنند کشیدن دندان شیری چون قرار است بیفتد، کار سادهای است؛ اما واقعیت این است که این دندانها وظیفه حفظ فضا برای دندانهای دائمی را بر عهده دارند. یک دندانپزشک متخصص کودکان، همیشه اولویتاش حفظ دندان است، اما گاهی اوقات کشیدن دندان، تنها راه نجات سلامت دهان کودک است. در این مقاله از وبسایت دکتر علیرضا حیدری دندانپزشک متخصص کودکان در تهران و کرج، مطابق با منابع معتبر علمی به شما توضیح میدهیم چه زمانی باید دندان را کشید، چرا نباید در خانه این کار را انجام داد و چطور از کج شدن دندانهای بعدی جلوگیری کنید.
چه زمانی کشیدن دندان شیری ضروری است؟
در حالت ایدهآل، دندان شیری باید تا زمان رویش دندان دائمی در جای خود بماند. اما در موارد زیر، زمان کشیدن دندان شیری فرا رسیده است:
-
پوسیدگی شدید: زمانی که دندان به قدری تخریب شده که قابل پر کردن یا عصبکشی نباشد.
-
عفونت و آبسه: وقتی عفونت ریشه به جوانه دندان دائمی زیرین آسیب بزند.
-
دندانهای ارتودنسی: زمانی که دندان شیری مانع رویش صحیح دندان دائمی شود (دندان کوسه).
-
شکستگی ناشی از ضربه: اگر ضربه به دندان کودک باعث آسیب جبرانناپذیر به ریشه شده باشد.
آیا کشیدن دندان شیری در خانه ایمن است؟
پرسشهای والدین و جستجوها حول «کشیدن دندان شیری در خانه» زیاد است، اما به عنوان متخصص هشدار میدهیم:
هرگز دندانی که هنوز لق نشده یا مقاومت دارد را با نخ یا انبردست در خانه نکشید! این کار میتواند باعث شکستن ریشه در لثه، خونریزی شدید و از همه مهمتر ایجاد ترس از دندانپزشکی در کودک شود. اگر دندان به طور طبیعی لق شده، اجازه دهید خودش بیفتد یا از کودک بخواهید با زبان آن را تکان دهد.
اهمیت استفاده از فضانگهدار بعد از کشیدن دندان
بزرگترین اشتباه بسیاری از والدین بعد از کشیدن دندان شیری، رها کردن جای خالی دندان است. اگر دندان شیری زودتر از موعد کشیده شود، دندانهای مجاور به سمت فضای خالی حرکت میکنند. راهکار طلایی ما استفاده از فضانگهدار دندان کودکان است. این وسیله کوچک فلزی یا اکریلیکی، فضا را تا زمان رویش دندان دائمی رزرو میکند و شما را از هزینههای سنگین ارتودنسی در آینده نجات میدهد.
مراحل کشیدن دندان شیری بدون درد و ترس
دکتر حیدری در مطب با استفاده از اسپری بیحسی با طعم میوه یا ژلهای بیحسکننده، محل را کاملا آماده میکنند و بدون اینکه کودک دردی احساس کند کشیدن دندان شیری برای او انجام میشود.
برای بچههای بسیار مضطرب، دندانپزشکی تحت بیهوشی کودک یا آرامبخشی گزینهای ایمن است تا کودک هیچ دردی احساس نکند. دکتر علیرضا حیدری با استفاده از تکنیکهای مدیریت رفتار، این فرآیند را به یک تجربه سریع و بدون تنش تبدیل میکند.
اما حتی اگر کودک شما از مطب دندانپزشکی میترسد یا بسیار مضطرب میشود، باز هم در وهله اول، دکتر حیدری ایشان را معاینه و ایجاد ارتباط میکنند؛ در صورت عدم همکاری کودک، دندانپزشکی تحت بیهوشی انجام میشود.
چکلیست مراقبتهای طلایی پس از کشیدن دندان شیری (مخصوص والدین)
والدین گرامی، رعایت این نکات در ۱۲ تا ۲۴ ساعت اول پس از کشیدن دندان شیری برای جلوگیری از خونریزی و عفونت حیاتی است:
-
فشار گاز استریل: گاز قرار داده شده روی محل دندان را حداقل ۳۰ تا ۴۵ دقیقه با فشار ملایم نگه دارید. از تعویض مداوم گاز خودداری کنید چون مانع تشکیل لخته خون میشود.
-
ممنوعیت تف کردن: به کودک آموزش دهید که آب دهان خود را تف نکند. مکش ناشی از تف کردن یا استفاده از نی، لخته خون را جدا کرده و باعث خونریزی مجدد میشود.
-
تغذیه سرد و نرم: در شب اول فقط از غذاهای خنک و نرم مثل بستنی (بدون تکههای شکلات یا مغز)، فرنی سرد، ماست و سوپ کاملا سرد شده استفاده کنید. بهتر است کودک جویدن را با سمت دیگر دهان انجام دهد.
-
استراحت مطلق: از فعالیتهای شدید بدنی، دویدن و بازیهای پرتحرک در ۲۴ ساعت اول خودداری کنید. هنگام خواب زیر سر کودک را کمی بلندتر بگذارید.
-
بهداشت دهان: مسواک زدن در شب اول بلامانع است اما به هیچ وجه نباید مسواک را روی محل زخم بکشید. دهان را با فشار آبکشی نکنید.
-
کنترل درد: داروهای مسکن تجویزشده توسط متخصص دندانپزشکی کودکان را دقیقا سر ساعت (قبل از شروع درد) به کودک بدهید.
دندانهای کودکتان نیاز به معاینه دارند؟
اگر نگرانیای در مورد سلامت دهان، پوسیدگی یا تکنیک مسواک زدن فرزندتان دارید یا از آخرین ویزیت دندانهای کودک عزیزتان بیش از ۶ ماه میگذرد، همین حالا از مطب دکتر علیرضا حیدری متخصص دندانپزشکی کودکان در تهران و کرج وقت ویزیت بگیرید.
پاسخ به سوالات متداول والدین درباره کشیدن دندان شیری
۱. بعد از کشیدن دندان شیری کودک چه چیزهایی بخورد؟
تا ۲ ساعت بعد از کشیدن، از خوردن و آشامیدن خودداری کنید. پس از آن، غذاهای نرم و خنک مثل بستنی، فرنی و سوپ سرد پیشنهاد میشود. از دادن نی به کودک خودداری کنید چون مکش باعث کنده شدن لخته خون و خونریزی مجدد میشود.
۲. اگر دندان شیری عفونی کشیده نشود چه میشود؟
عفونت دندان شیری میتواند به خون سرایت کند یا باعث ایجاد لکههای دائمی روی دندانهای اصلی (دائمی) فرزندتان شود که هنوز زیر لثه هستند.
۳. خونریزی بعد از کشیدن دندان تا کی طبیعی است؟
کمی نشت خون تا ۲۴ ساعت طبیعی است. استفاده از گاز استریل تمیز و فشار دادن آن با دندان به مدت ۳۰ دقیقه، بهترین راه برای قطع خونریزی است.
۴. اگر دندان شیری زودتر از موعد کشیده شود و فضانگهدار نگذاریم چه میشود؟
در صورت عدم استفاده از فضانگهدار دندان کودکان، دندانهای مجاور به سمت فضای خالی حرکت کرده و راه رویش دندان دائمی را میبندند. این اتفاق منجر به نهفته ماندن دندان اصلی یا رویش دندانها به صورت نامرتب (کج) میشود که در آینده نیاز به درمانهای سنگین و طولانیمدت ارتودنسی دارد.
۵. آیا کشیدن دندان شیری با بیهوشی برای کودک خطرناک است؟
در صورتی که این کار در مراکز مجهز و توسط تیم متخصص (دندانپزشک کودکان و متخصص بیهوشی) انجام شود، کاملا ایمن است. دندانپزشکی تحت بیهوشی یا آرامبخشی برای کودکانی که ترس شدید دارند یا نیاز به کشیدن همزمان چند دندان دارند، بهترین راه برای جلوگیری از آسیب روانی به کودک است.
۶. چرا دندان شیری که از قبل لق شده، گاهی نیاز به کشیدن توسط پزشک دارد؟
گاهی ریشه دندان شیری به طور کامل جذب نمیشود و دندان با وجود لق بودن، در جای خود باقی میماند. اگر دندان دائمی در حال رویش باشد و دندان شیری نیفتد، دندان دائمی از مسیر اصلی خود خارج میشود (دندان دو ردیفه). در این موارد، متخصص باید دندان را به آرامی خارج کند.
۷. هزینه کشیدن دندان شیری در تهران چقدر است؟
هزینه بر اساس فاکتورهایی مثل: عمق ریشه، وجود عفونت یا آبسه، نیاز به جراحی لثه و استفاده از روشهای آرامبخشی متغیر است. برای دریافت تعرفه دقیق در مطب دکتر حیدری، بهتر است با مطب دکتر حیدری تماس بگیرید یا برای معاینه به مطب تهران یا کرج بیایید.
۸. آیا کشیدن دندان شیری روی نحوه صحبت کردن کودک اثر میگذارد؟
اگر دندانهای شیری جلو خیلی زود کشیده شوند و تا زمان رویش دندانهای اصلی جایگزین نشوند، ممکن است در تلفظ برخی حروف (مثل “س” و “ز”) اختلال موقت ایجاد شود. به همین دلیل حفظ این دندانها تا حد امکان در اولویت است.
چطور از دندانهای کودکم از سن کم به درستی مراقبت کنم؟
پیشنهاد میکنیم مقاله “روتین طلایی مراقبت از دندان کودک” را مطالعه کنید.
جمعبندی: کشیدن دندان شیری در صورت لزوم، انتخابی هوشمندانه برای سلامت لبخند کودک
کشیدن دندان شیری شاید در نگاه اول برای شما و فرزندتان نگرانکننده به نظر برسد، اما به یاد داشته باشید که این اقدام در زمان صحیح، ضامن رویش مرتب دندانهای دائمی و پیشگیری از عفونتهای پیچیده است. هدف ما در کلینیک دکتر علیرضا حیدری، انجام این فرآیند با کمترین تنش و استفاده از تکنیکهای مدیریت رفتار است تا خاطرهای خوش از دندانپزشکی در ذهن کودک باقی بماند. فراموش نکنید که پس از کشیدن زودهنگام، مشورت با یک دندانپزشک متخصص کودکان در تهران برای استفاده از فضانگهدار حیاتی است تا از هزینههای سنگین ارتودنسی در آینده جلوگیری کنید. سلامت لبخند فرزند شما، با تصمیمات آگاهانه امروز شما ساخته میشود.
دکتر علیرضا حیدری، متخصص دندانپزشکی کودکان و نوجوانان، با سالها تجربه و دانش تخصصی، با استفاده از جدیدترین تکنیکها و تجهیزات، به تشخیص و درمان مشکلات دندانی کودکان و نوجوانان میپردازند و به والدین نیز آموزشهای لازم در خصوص بهداشت دهان و دندان فرزندانشان را ارائه میدهند.
